Welke maat warmtepompboiler? 150, 200 of 270 liter, uitgerekend in douches

Een warmtepompboiler kies je niet op vermogen maar op voorraad. Het toestel laadt langzaam — een kleine warmtepomp doet uren over een vol vat — dus wat er 's ochtends in het vat zit, moet de hele ochtendpiek dragen. Te klein en de laatste douche is lauw; te groot en je betaalt voor liters die je nooit gebruikt en die elke dag een beetje afkoelen. Zo reken je het uit.

Van liters naar douches

Het water in het vat staat op 55 °C; onder de douche wil je 40 °C. Elke liter van 55 °C meng je met koud leidingwater (10 °C) tot anderhalve liter van 40 °C. De formule:

mengwater = inhoud × (55 − 10) ÷ (40 − 10) = inhoud × 1,5

Vat	Mengwater van 40 °C	Douches van 55 L	Past bij
150 L	225 L	3 tot 4	1 tot 2 personen
200 L	300 L	4 tot 5	3 tot 4 personen
270 L	405 L	5 tot 7	5 personen, of 4 met ligbad of regendouche

Het lage getal rekent met 80 procent nuttige inhoud (de ISSO-regel: het onderste deel van het vat blijft lauw), het hoge getal met de volle inhoud.

Dit zijn douches achter elkaar, zonder tussentijds laden. In de praktijk laadt het toestel wel bij zodra de temperatuur zakt, maar dat gaat langzaam: een warmtepompboiler levert grofweg 1,5 tot 2 kW warmte, en 200 liter van 10 naar 55 °C kost ruim 10 kWh. Reken op vier tot acht uur voor een vol vat. Daarom kiezen we eerder een maat groter dan bij een boilervat aan een all-electric warmtepomp, die met 4 tot 8 kW laadt.

Wat een ligbad of regendouche doet

Een ligbad vullen kost in één keer 120 tot 150 liter mengwater — bijna drie douches. Een regendouche tapt 12 tot 15 liter per minuut in plaats van 8 tot 9, dus dezelfde zeven minuten kosten bijna twee keer zoveel. Daarom schuift een gezin van vier met een ligbad of regendouche door naar 270 liter, en een stel met ligbad naar 200.

Waar het toestel staat weegt ook mee

Een warmtepompboiler haalt zijn warmte uit de lucht van de ruimte. In een koude, kleine berging (onder de 20 tot 30 m³ die fabrikanten vragen) zonder aanvoer van buitenlucht daalt het rendement en duurt het laden langer — nog een reden om niet op het randje te kiezen. Bij de schouw kijken we naar ruimte, lucht, condensafvoer en het stopcontact; wat het toestel vraagt staat op de pagina met alle warmtepompboilers.

Slim laden met zonnepanelen

Heb je zonnepanelen, dan programmeer je het laden midden op de dag. Nu het salderen per 2027 stopt, is je overtollige zonnestroom in warm water stoppen een van de eenvoudigste manieren om er nog waarde uit te halen. Kies dan gerust de grotere maat: die bewaart de middagzon tot de avond.

Veelgestelde vragen

Is 150 liter genoeg voor twee personen? Ja, bij gewoon douchegedrag: drie tot vier douches achter elkaar. Met een ligbad of regendouche kies je 200 liter.

Kan ik beter te groot kiezen? Een maat groter is verstandig bij een ligbad, regendouche of zonnepanelen. Twee maten groter niet: elke liter koelt elke dag een beetje af (stilstandsverlies), en dat betaal je elke dag.

Hoe lang duurt het laden? Reken op vier tot acht uur voor een vol vat, afhankelijk van het toestel en de temperatuur van de lucht in de ruimte. Daarom is het een voorraadsysteem: 's nachts of midden op de dag laden, 's ochtends en 's avonds douchen.

En bij een boilervat aan een all-electric warmtepomp? Daar geldt dezelfde mengwaterformule, maar de warmtepomp laadt veel sneller. Weheat houdt daarom 200 liter aan tot drie personen en 300 liter vanaf vier; zie de vatenpagina.

Bronnen: Weheat-installateurstraining §6 (mengwater, 55 liter per douche), productspecificaties van Atlantic, ATAG, Itho, Remeha en Vaillant (inhouden, laadvermogen), M26-praktijk. Verbruik en laadtijd zijn indicaties.